Patlıcan közlemeyi hep mangala bıraktım. “Evde olmaz, o duman tadı çıkmaz” derdim. Sonra bir gün gazlı ocağın üzerinde denedim — kabuk simsiyah oldu, içi yumuşadı, o hafif isli koku tüm mutfağa yayıldı. O günden beri ne mangal bekliyorum ne dışarı çıkıyorum. Evde patlıcan közleme nasıl yapılır öğrendikten sonra mutfağımda hep közlenmiş patlıcan bulunuyor. Evde patlıcan közleme düşündüğünüzden çok daha kolay, bir skez deneyin yeterli.
Evde Patlıcan Közleme İçin Gerekli Malzemeler
- 4-6 adet orta boy patlıcan
- 1 yemek kaşığı limon suyu (kararmaması için)
- Tuz
Közleme sonrası için (isteğe bağlı):
- 2 diş sarımsak
- Zeytinyağı
- Tuz, karabiber
Evde Patlıcan Közleme Yöntemleri
1. Gazlı Ocakta Közleme — En Lezzetli Yöntem
Bu yöntem mangala en yakın tadı veriyor çünkü patlıcan doğrudan ateşle temas ediyor.
Patlıcanları iyice yıkayın ve kurulayın. Çatal veya bıçakla her tarafından 8-10 delik açın — bu şart, aksi halde patlıcan fırlar ve ocağı mahveder. Ben bir kez delik açmadan koymuştum, patlıcan patladı, her yer battı.
Ocağı orta-yüksek ateşte açın. Patlıcanı doğrudan ocak ızgarasına ya da aleve koyun. Maşayla tutarak her 2-3 dakikada bir çevirin. Kabuğun her tarafı simsiyah olana kadar, yaklaşık 15-20 dakika közleyin. İçi yumuşadığını çatalla bastırarak anlarsınız.
2. Fırında Közleme — En Pratik Yöntem
Ocağı kirletmek istemeyenler için ideal. Duman tadı biraz daha az olur ama kıvam çok iyi çıkar.
Fırını 250 dereceye ısıtın. Patlıcanları çatalla delin. Fırın tepsisine yağlı kağıt serin, patlıcanları üzerine dizin. 35-40 dakika közleyin, yarısında bir kez çevirin. Fırından alınca üzerini streç filmle kapatın, 10 dakika terletin.
3. Elektrikli Ocakta Közleme
Gazlı ocağınız yoksa elektrikli ocakta da olur ama en az duman tadını bu yöntemle alırsınız. Sacı ya da teflon tavayı ocağa koyun, patlıcanı içine alın ve maşayla çevirerek közleyin.
Patlıcan Közlemenin Püf Noktaları
Mutlaka delin. Bu adımı atlamayın — delinmemiş patlıcan közlenirken içindeki su buhar olur, basınç artar ve patlıcan patlar. Hem tehlikeli hem de çok pis eder.
Kabuk simsiyah olsun. Korkmayın, kabuk ne kadar çok yanarsa iç o kadar iyi pişer ve duman tadı o kadar belirgin olur. Yarı yanmış patlıcanın içi çiğ kalır.
Terletin, sonra soyun. Közlenmiş patlıcanı hemen soymaya çalışmayın. Poşete veya streç filme koyup 10-15 dakika bekleyin. Terleme kabuğu içeriden gevşetir, parmakla bile soyabilirsiniz.
Limon suyu ekleyin. Soyulmuş patlıcan havayla temas etince hızla kararır. Hemen üzerine limon suyu sürün veya limonlu suya alın. Ben bir kez unutmuştum, güzel közlediğim patlıcan 5 dakikada kapkara oldu.
Sap kısmı için maşa kullanın. Saptan tutarak patlıcanı döndürmek hem kolay hem güvenli. Çıplak elle tutmaya çalışırsanız yanarsınız.
Ocağı folyo ile koruyun. Gazlı ocakta közlüyorsanız ocağın altına alüminyum folyo serin. Patlıcandan akan suyun ocağı kirletmesini önler, temizlik çok kolaylaşır. Bu püf noktalarına dikkat ederseniz evde patlıcan közleme her seferinde mükemmel çıkar.
Közlenmiş Patlıcan Nasıl Saklanır?
Evde patlıcan közleme yapıp fazlasını saklarsanız haftalarca hazır malzemeniz olur.
Soyulmuş közlenmiş patlıcanı o gün kullanmayacaksanız hemen buzdolabı poşetine koyun. Buzdolabında 2 gün dayanır. Dondurucuda ise 3 aya kadar saklayabilirsiniz. Dondurmadan önce küçük porsiyonlara bölün — ihtiyacınız kadar çıkarırsınız, kalan bozulmaz.
Közlenmiş Patlıcan Nerelerde Kullanılır?
Közlenmiş patlıcan Türk mutfağının en çok kullanılan hazır malzemelerinden. Patlıcan salatası, beğendi, babaganuş, ali nazik ve patlıcan ezme için temel malzeme. Közlenmiş patlıcanı sarımsaklı yoğurtla karıştırıp zeytinyağı gezdirirseniz misafir sofrasına yakışan bir meze olur. Izgara etin yanında da harika gider.
Sık Sorulan Sorular
Patlıcan közlemek kaç dakika sürer?
Gazlı ocakta 15-20 dakika, fırında 35-40 dakika. Patlıcanın büyüklüğüne göre bu süre değişebilir. Çatalla bastırınca içi yumuşamışsa közlenmiş demektir.
Patlıcan közlerken neden patlıyor?
Delik açılmadığında patlıcan içindeki su buharlaşıp basınç oluşturur ve patlıcan çatlar. Közlemeden önce mutlaka çatal veya bıçakla delik açın.
Közlenmiş patlıcan neden kararıyor?
Soyulduktan sonra havayla temas etince oksidasyon başlar ve patlıcan kararır. Hemen limon suyu sürün veya limonlu suya alın.
Fırında közlenen patlıcan ocaktaki kadar lezzetli olur mu?
Tam olarak aynı olmaz — fırında duman tadı daha az çıkar. Ama lezzet açısından çok iyi bir alternatif. Ocağı kirletmeden pratik bir şekilde közlemek isteyenler için idealdir.
Közlenmiş patlıcan dondurucuda ne kadar dayanır?
Düzgün poşetlenirse 3 aya kadar dayanır. Dondurmadan önce limon suyu ekleyin, kararma olmaz.
Şimdiden ellerinize sağlık ve afiyet olsun!
